Lütfen bekleyin..

NAMİ TEMELTAŞ

ÖZERKLİK FIRTINASI

04 Ocak 2016, 17:13 - Okunma: 1953

Olağanüstü gündemle toplanan ve iki gün süren tartışmalarla ortaya çıkan 14 maddelik sonuç bildirisinin içeriğinde “demokratik özerklik” olarak tanımlanan yerel yönetimlerin yeniden şekillendirilmesiyle ilgili talepler çıktı.

“Türkiye gerçeğinde demokratik özerkliğe dayalı bir siyasi ve toplumsal sistem yaratmadan Türkiye’nin demokratikleşmesi mümkün değildir. Dünya halklarını ve kurumlarını halkımızın meşru özgürlük talepleriyle dayanışmaya çağırıyoruz” denilerek ortaya konan talepler, iktidar kanadında olsun diğer muhalefet kanatlarında olsun oldukça büyük tepkiler topladı.

Politik intihardan ihanete, saçmalıktan pervasızlığa kadar süren suçlama ve tepkilerle karşılanan açıklama sonrası ilk gündeme getirilen dokunulmazlıkların kaldırılması ve HDP’nin kapatılması oldu.

Savcılar göreve çağırıldı. Silahlar çekildi. Eleştiriden ziyade suçlama, hakaret ve tehdit yoluyla her zaman uyguladıkları sindirme politikası izlenmeye başlandı.

İktidar kanadından farklı beklentilerde bulunmak zaten imkânsızdı.

Bunları yaşanmışlıklarımız açısından çok doğal buluyor ve konuya daha farklı açıdan bakmak istiyorum.

Yaşadığımız coğrafyanın bir parçası olarak yaşayan Kürtler, diğer kimliklerle beraber, eşit ve kardeşçe yaşamak üzere bu devletin kuruluşunda her şekilde yer aldı. Savaşlara katıldı. Yaralandı, öldü. Acıları birlikte yaşadı, bedeli birlikte paylaştı.

Ancak beklentileri hiçbir zaman gerçekleşmedi, engellendi, yok sayıldı, aşağılandı, küçük görüldü, işkence ve şiddet gördü, köyleri yakıldı, insanları öldürüldü, kaybedildi, sürgün edildi.

Beklentiler basitti. Kimliğin kabulü, dilini özgürce kullanabilme, eşitlik, insanca yaşam, insan olmaktan kaynaklı hakların kullanılabilmesi.

Hepsi buydu.

Olmadı, olamadı.

Beklentileri olmayınca, aşağılanıp horlanınca, köyleri yakılıp insanları öldürülünce, sürgün edilip yurtlarından göçe zorlanınca da olanlar oldu. Yaşananları birlikte yaşadık ve gördük.

Oysa çok basitti çözüm.

1921 Anayasasının 11, 12, 13 ve 14. Maddelerinin hayata geçirilmesi, uygulanması ve desteklenmesiyle çözülecek kadar basitti.

Neydi bu maddeler;

MADDE 11- Vilayet mahalli işlerde manevi şahsiyete ve özerkliğe sahiptir.

Dış ve iç siyaset, şer’i, adli ve askeri işler, uluslararası iktisadi ilişkiler ve hükümetin genel vergileri ile birden fazla vilayeti ilgilendiren hususlar istisna olmak üzere Büyük Millet Meclisi tarafından konacak kanunlar gereğince vakıflar, medreseler, eğitim, sağlık, iktisat, tarım, bayındırlık ve sosyal yardım işlerinin düzenlenmesi ve idaresi vilayet şûralarının yetkisi içindedir.

MADDE 12- Vilayet şûraları, vilayetler halkınca seçilmiş üyelerden meydana gelir. Vilayet şûralarının toplantı dönemi iki senedir. Toplantı süresi senede iki aydır.

MADDE 13- Vilayet şûrası, üyeleri arasında yürütme görevini yapacak bir başkan ile değişik bölümleri idareye memur üyeden teşekkül etmek üzere bir yönetim kurulu seçer. Yürütme yetkisi, sürekli olan bu kurula aittir.

MADDE 14- Vilayette Büyük Millet Meclisi’nin vekili ve mümessili olmak üzere vali bulunur. Vali, Büyük Millet Meclisi Hükümeti tarafından tayin olunup, vazifesi devletin genel ve ortak görevlerini yerine getirmektir. Vali, yalnız devletin genel görevleri ile yerel görevler arasında zıtlaşma meydana gelmesi durumunda müdahale eder.

11. maddede açıklanan mahalli idarelerin yönetim şeklinin tarifine baktığımızda özerk yerel yönetimlerin tarifini okuyoruz.

Her il kendi meclisini seçecek. Bu meclis o ilin başkan ve üyelerden oluşturacağı yerel yönetimini seçecek. Yerel yönetimler, ‘’vakıflar, medreseler, eğitim, sağlık, iktisat, tarım, bayındırlık ve sosyal yardım işlerinin düzenlenmesi ve idaresi’’ ni sağlayacak.

TBMM tarafından görevlendirilecek Vali ise, genel ve ortak işlerden sorumlu olacaktı.

Bu konuda, merkezi hükümetten bağımsız olarak tam yetkili kılınması da Anayasanın maddesi olarak ilan edilmiş ve güvenceye alınmıştı.

1921 Anayasasında oldukça açık bir şekilde hatları çizilen ve güvence altına alınan yerel yönetimlerin oluşturulma ve çalışma biçimi ne yazık ki yaşama geçmemiş, 1924 tarihinde yeniden yapılan / değiştirilen Anayasada ise yer almamıştı.

1921 Anayasasında yer alan bu maddeler değiştirilmemiş, yok edilmemiş ve yaşama geçirilmiş olsaydı bu gün yaşanan sorunların, ölümlerin, baskı ve zulmün hiç biri yaşanmayacak, kardeşçe yaşamak gerçek anlamıyla hayata geçecekti.

1921 Anayasasındaki bu maddelerin 1924 de yeniden yapılan Anayasada hayat bulmamasının nedenleri ayrıca irdelenmesi gereken bir konu ancak bu gün yaşadığımız tüm sıkıntıların da ana nedenidir.

Bu gün DTK’nin sonuç bildirgesinde açıklayıp genel tartışmaya açtığı taleplere baktığımızda 1921 anayasasında güvenceye alınan yerel yönetim biçiminden çok farklı olmadığı açıkça görülür.

Bundan 94 yıl önce planlanan ve Anayasaya madde olarak yazılan yerel yönetimlerin özerk durumunu 94 yıl sonra tartışmaya açan DTK sonuç bildirgesinin bu kadar şiddetli tepki almasının nedenlerini 1924 Anayasa değişikliğinde, değişiklik gereksinimlerinde aramak gerekir.

1924 de Anayasayı değiştirme zorunluluğu, özerk yerel yönetimlerle ilgili maddelerin koyulmayışının gerekçeleriyle bu gün DTK’nin sonuç bildirgesiyle açıklanan taleplerin şiddetle reddedilmesinin gerekçeleri aynıdır.

Aynı milliyetçi ruh, aynı milliyetçi bencillik!

Aşılabilir mi?

Elbette.

Tam anlamıyla toplumsal konsensüs sağlanmak zorundadır.

Aksi durum toplumsal çatışmayı derinleştirecek, ayrışmayı gündemleştirecektir.

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
129 gün önce
142 gün önce
150 gün önce
261 gün önce
293 gün önce
341 gün önce
401 gün önce
425 gün önce
443 gün önce
448 gün önce
485 gün önce
489 gün önce
509 gün önce
510 gün önce
523 gün önce
530 gün önce
533 gün önce
538 gün önce
541 gün önce
544 gün önce
546 gün önce
551 gün önce
558 gün önce
559 gün önce
560 gün önce
562 gün önce
565 gün önce
569 gün önce
583 gün önce
584 gün önce
590 gün önce
608 gün önce
615 gün önce
616 gün önce
618 gün önce
619 gün önce
621 gün önce
622 gün önce
623 gün önce
624 gün önce
628 gün önce
635 gün önce
636 gün önce
637 gün önce
639 gün önce
646 gün önce
649 gün önce
650 gün önce
653 gün önce

bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=