Lütfen bekleyin..

ŞEHMUS TEMİZ

İRAN BİLDİĞİNİZ GİBİ DEĞİL!

02 Aralık 2018, 13:55 - Okunma: 1997

Kürtçe bir söz vardır, "ditin u gotın nabe veke hav"(görmekle, söylemek bir olmaz).

İran seyahatimizde bu sözü tekrar teyit etme fırsatı bulduk. Okuduğumuz, duyduğumuz, izlediğimiz birçok şeyin, yanlış olduğunu müşahede ettik.

Çok okumanın tek başına çok anlam ifade etmediğini, bunun mutlaka seyahatlerle, temaslarla, empatik operasyonlarla zenginleştirilmesi gerektiğini müşahede ettik.

Yine koca bir milleti, kadim bir kültürü ve yok sayılamayacak bir tarihi zenginliği yok saydığımızı veya haksızlık ettiğimizi gördük.

İran deyince, birçok kişi irkilir. Sanki bir korku imparatorluğu varmış gibi yorumlar yapılır. Aslında bu bir algıdır ve zerreleri bize de sirayet etmiş bir gaflet durumudur.

Niye gaflet diyorum, çok uzakta olanlar, farklı kültürlere sahip olanlar, akrabalıkları mevcut olmayanlar, kısmen haklı olabilir. Ama biz komşuyuz, akrabayız, birbirimize çok yakınız. Gidip görebilir, dokunabilir, soluyabiliriz...

***

İran sınırındaki herkesin Türk veya Kürt olduğunu öğrenebiliriz. İran'daki nüfusun yarısına yakınının yine bu Kürt ve Türklerden oluştuğunu, Şah İsmail'in ve son şahın Türk olduğunu, ülkedeki ticari hakimiyetinin yine Türk kökenli vatandaşlarda olduğunu ve mevcut cumhurbaşkanının soyunun da dayı tarafından Türk olduğu ve iyi derecede Türkçe bildiğini öğrenebiliriz.

Bu bilgileri vermememin sebebi ırk vurgusundan ziyade yakınlık ve yatkınlık vurgusudur. Yani oradaki insanlar, uluslararası algı operatörlerinin sunduğu gibi öcü değiller. Onlar bize yakınlar, iyi yönleri var, kötü yönleri var. Bunları öğrenmek için onlar hakkında yazılan ve anlatılanlara bakmak yerine gidip onlara dokunmak çok daha mantıklı.

Bu hareketler, kesinlikle korku, şiddet veya tehlike içermez.

Bir hafta sonu çoluk çocuğunuzu alıp Tebriz'e gidebilirsiniz. Tebriz çok büyük ve çok kadim bir şehir. Dil problemi yok. Neredeyse herkes Türkçe biliyor. Nufus Azeri asıllı ama bizim dizilerimizi izleyip, bizim müziklerimizi dinliyor ve bizi seviyorlar. Dünyanın en büyük kapalı çarşılarından biri burada ve hiçbir şekilde tahrip olmamış. Tarih kokuyor ve çeşitlilik açısından benzersiz.

Oteller çok iyi. Orta standartlarda bir otelde suit oda fiyatı 50-60 Türk lirası(kahvaltı dahil).

Bir depo benzin 17-18 tl olduğu için ulaşım çok ucuz. Şehrin en uzak noktasına taksi ile 10-15 liraya gidebilir yada 100 km ötede ki bir şehre taksi ile 50 liraya gidip gelebilirsiniz. Yiyebileceğiniz en iyi yemek yine 10 lira civarı. Damak tadı bize çok uzak değil. Farklılıklar var ama bize çok ters değil...

Buraya geldikten sonra her şey çok kolay. Peki, buraya gelmek kolay mı ona bakalım. Önce Van'a gelelim. Van Batman'a yaklaşık 350 km. Van'dan direk Tebriz'e giden taksi ve münübüsler var. Ortalama 60 lira ile sizi Tebriz'de otele teslim ediyorlar. Van ile Kapıköy(Özalp) sınır kapısı arası yaklaşık 1 saat. Buraya 25 tl karşılığı münübüsile gelip karşıya geçtikten sonra ticari taksiye atlamak zaman ve konfor açısından çok daha mantıklı. Yurt dışına çıkış harcı 15 tl. Kapı inşaatta olduğu için Sabah 09 30 ile 15 00 arası çalışıyor. Ama Doğubeyazıt ve Hakkari tarafında ki kapı 24 saat açık.

Kendi arabanız ile de karşıya geçebilirsiniz. Çıkışta sigorta ve triptik dedikleri işlemler için yaklaşık 400 tl para ödüyorsunuz. Eğer bir veya iki kişiyseniz bunu yapmak çok mantıklı değil. Ama 4-5 kişilik bir grupsanız ve bunu bu sayıya bölerseniz çok mantıklı. Çünkü sınırı geçtikten sonra yakıt neredeyse bedava ama yollar ve trafik çok kötü buna dikkat etmek gerek.

Girerken Van'da güvendiğiniz döviz bürosu varsa Tümen (İran parası) almanız mantıklı. Yoksa kapıdan da alabilirsiniz ama en mantıklısı Khoy'dan almak.

 

Sınır kapısından çıkışta ciddi bir bekleme yapmıyorsunuz. Üstünüz başınız pek aranmıyor. Resmi işlemler yapılıyor ve karşıdasınız. Onlarda pasaport kontrolünden sonra direk sizi salıyorlar. Karşıda sizi dövizciler karşılıyor. Onarda genelde Kürt kökenli vatandaşlar. Çok sıcaklar ve size Tümen satamazlarsa bile hemen sizi evlerine davet ediyorlar. Bunun Türklük, Kürtlük ve Farslıkla alakası yok. Bu bir İran kültürü. Sizi yabancı görünce hemen eve davet ediyorlar. Bu İran'ın diğer bölgeleri içinde geçerli.

Kapıdan çıktıktan sonra en başta Khoy(80 km) şehrine gidiyorsunuz. Khoy Tebriz eyaletine bağlı bir sınır şehri ve ticaret çok canlı. Şemsi Tebrizi'nin doğduğu şehir. Buraya gelirseniz mutlaka kapalı çarşıya uğramalı, sahte ballara dikkat etmeli ve Şemsi Tebrizinin mezarını ziyaret etmelisiniz.

Şems'in mezarı Konya'da diye biliyorduk. çünkü orada bulunan türbeyi de ziyaret etmiş Fatiha okumuştuk. Ama asıl mezarın burada olduğunu öğreniyoruz. Hemde Şah İsmail tarafından yapılan boynuzlu müthiş abidesiyle...

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
49 gün önce
88 gün önce
109 gün önce
193 gün önce
196 gün önce
245 gün önce
277 gün önce
301 gün önce
344 gün önce
357 gün önce
361 gün önce
368 gün önce
407 gün önce
414 gün önce
431 gün önce
442 gün önce
475 gün önce
543 gün önce
547 gün önce
620 gün önce
634 gün önce
729 gün önce
732 gün önce
739 gün önce
750 gün önce
757 gün önce
771 gün önce
818 gün önce
823 gün önce
840 gün önce
841 gün önce
855 gün önce
865 gün önce
872 gün önce
910 gün önce
935 gün önce
949 gün önce
984 gün önce
1001 gün önce
1001 gün önce
1068 gün önce
1079 gün önce
1089 gün önce
1114 gün önce
1119 gün önce
1148 gün önce
1187 gün önce
1210 gün önce
1215 gün önce
1218 gün önce
1250 gün önce
1278 gün önce
1281 gün önce
1285 gün önce
1313 gün önce
1317 gün önce
1338 gün önce
1341 gün önce
1352 gün önce
1383 gün önce
1386 gün önce
1393 gün önce
1397 gün önce
1401 gün önce
1408 gün önce
1418 gün önce
1442 gün önce
1464 gün önce
1469 gün önce
1474 gün önce
1481 gün önce
1485 gün önce
1495 gün önce
1502 gün önce
1516 gün önce
1520 gün önce
1530 gün önce
1533 gün önce
1544 gün önce
1551 gün önce
1558 gün önce
1568 gün önce
1565 gün önce
1582 gün önce
1621 gün önce
1623 gün önce
1627 gün önce
1695 gün önce
1713 gün önce
1701 gün önce
1713 gün önce
1720 gün önce
1721 gün önce
1642 gün önce
1663 gün önce
1667 gün önce
1670 gün önce
1673 gün önce
1675 gün önce
1677 gün önce
1681 gün önce
1691 gün önce
1726 gün önce
1747 gün önce
1803 gün önce
1813 gün önce
1824 gün önce
1831 gün önce
1838 gün önce
1852 gün önce
1863 gün önce
1866 gün önce
1871 gün önce
1882 gün önce
1883 gün önce
1887 gün önce
1890 gün önce
1891 gün önce
1892 gün önce
1899 gün önce
1904 gün önce
1911 gün önce
1912 gün önce
1915 gün önce
1919 gün önce
1921 gün önce
1925 gün önce
1929 gün önce

bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=