Batman Sonsöz muhabiri Alican Atak’a konuşan Psikolog Gül Dinç Kaya, çocukların dünyayı güvenli bir yer olarak algılama eğiliminde olduğunu, yaşanan olumsuz olayların ise bu temel güven duygusunu zedelediğini ifade etti. Dinç Kaya, çocuklarda ortaya çıkan "Bu benim başıma da gelir mi?" kaygısının, doğru bir iletişim diliyle yönetilmesi gerektiğini vurguladı.
"DÜRÜSTLÜK VE SADELİK" İLKESİ
Ailelerin çocuklarıyla kuracağı iletişimin yaşa uygun ve kısa olması gerektiğini kaydeden Dinç Kaya, gereksiz detayların çocuktaki kaygıyı derinleştirdiğine dikkat çekti. Gerçeklerin saklanmasının bir çözüm olmadığını ifade eden Dinç Kaya "Anlatım dürüst ama sade olmalı. En önemli mesaj; ‘Üzücü bir şey oldu ama şu an güvendesin’ cümlesidir. Çocuklar yaşanan korkuyu değil, yetişkinlerin bu korku karşısında verdiği tepkiyi öğrenir ve içselleştirir. Bu nedenle ebeveynin sakin kalması, en güçlü koruyucu faktördür." dedi.
TRAVMA BELİRTİLERİNE KARŞI GÖZLEM ŞART
Travmatik olayların etkisinin her çocukta farklılık gösterebileceğini belirten Psikolog Dinç Kaya, ailelerin yakından takip etmesi gereken belirtileri sıraladı. Çocuklarda görülebilecek kabuslar, uyku bozuklukları, ani gelişen korkular, ayrılma kaygısı, içe kapanma veya aşırı öfke patlamalarının birer "anlamlandırma çabası" olduğunu dile getiren Kaya, bu davranışların yoğunluğuna dikkat edilmesi gerektiğini söyledi.
EĞİTİMDE RUTİNLER VE MEDYA KULLANIMI
Süreçte öğretmenlerin ve medyanın rolüne de değinen Dinç Kaya, okul ortamındaki rutinlerin çocuklara güven verdiğini belirtti. Öğretmenlerin çocukları konuşmaya zorlamadan, kendilerini ifade edebilecekleri alanlar açması gerektiğini vurgulayan Kaya, haber dilinin ve tekrarlanan şiddet görüntülerinin travmayı tetiklediği uyarısında bulundu. Kaya, "Tekrar eden görüntüler çocukta olayın her an yeniden yaşandığı hissini uyandırır, bu yüzden ekran maruziyeti kısıtlanmalıdır" dedi.
NE ZAMAN UZMAN DESTEĞİ ALINMALI?
Psikolog Gül Dinç Kaya, toplumsal dayanışmanın ve duyguları bastırmak yerine konuşmanın iyileştirici gücüne vurgu yaparak, profesyonel destek gerektiren durumları şu şekilde özetledi:
Belirtiler birkaç hafta geçmesine rağmen azalmıyorsa,
Çocuğun günlük yaşam fonksiyonları (okul, oyun, sosyal ilişki) bozulmuşsa,
Yoğun korku ve kaygı hali süreklilik kazanmışsa vakit kaybetmeden bir uzmana başvurulmalıdır.
Dinç Kaya, ailelerin çocukların korkularını küçümsememesi gerektiğini hatırlatarak, "Seni anlıyorum" demenin ve fiziksel yakınlık göstermenin en etkili yatıştırıcı olduğunu sözlerine ekledi.