Batman’da boşanma moda mı oldu?

Batman Sonsöz gazetesinde yayımlanan, toplumsal bir yaraya dikkat çeken haber dikkatinizi çekti mi bilmiyorum. Haberin başlığı oldukça çarpıcı: “Batman’da 2 bin 387 çift boşandı.”

Haberde yer alan verilere göre Batman’da son beş yılda evlilik sayıları hemen hemen aynı seviyelerde kalırken boşanmalarda dikkat çekici bir artış yaşanmış. 2021-2025 yılları arasında kentte toplam 2 bin 387 çift boşanmış. Bu da yaklaşık 4 bin 774 kişinin evliliklerini sonlandırdığı anlamına geliyor.

Verilerin hangi kaynaktan alındığını bilmiyorum. Ancak rakamlar doğruysa üzerinde önemle durulması gereken bir toplumsal sorunla karşı karşıyayız.

Verilere göre Batman’da 2021 yılında 362 çift boşanırken bu sayı 2022’de 509’a, 2023’te 463’e, 2024’te 500’e, 2025’te ise 553’e yükselmiş. Beş yıllık dönemde boşanma sayısındaki artış yaklaşık yüzde 52,8’e ulaşmış.

Aynı dönemde evlilik sayılarında ise kayda değer bir değişiklik yaşanmamış. 2021’de 4 bin 497 çift evlenirken 2025’te bu sayı 4 bin 517 olmuş. Başka bir ifadeyle evlilikler hemen hemen aynı seviyede kalırken boşanmalardaki artış yüzde 50’yi aşmış.

Sadece 2025 yılında 4 bin 517 çift evlenirken 553 çift boşanmış. Her yıl boşanan çift sayısı arttıkça artmış.

Bu rakamlar elbette yabana atılacak rakamlar değil.

Boşanma ile ilgili olarak nedenlerine bakıldığında çoğu zaman şiddetli geçimsizlik olarak gösteriliyor. Ancak geçimsizliğin altında ekonomik, sosyal ve kültürel pek çok neden yatıyor.

Geçim sıkıntısı, bitmek bilmeyen ihtiyaçlar ve beklentiler, tahammülsüzlük, sevgi ve güvenin zedelenmesi, sadakat sorunları, aile içi şiddet, alkol ve uyuşturucu bağımlılığı, kültürel çatışmalar ve aile içindeki değer yapısının değişmesi bunlardan bazıları.

Elbette her evliliğin kendine özgü bir hikâyesi var. Bu nedenle her boşanmayı aynı nedenlere bağlamak da doğru değil. Şiddetin, baskının ve ağır geçimsizliğin yaşandığı evliliklerde ayrılık, taraflar için gerekli ve sağlıklı bir çıkış yolu olabilir.

Ancak günümüzde evlilikler de neden bu kadar sorun yaşandığı ve sorunların neden çözülemez hâle geldiği konusuda araştırılması gerekir.

Galiba yaşadığımız çağda evliliği basit bir ilişki ya da geçici bir heves gibi görenler var. Oysa evlilik; iyi günde de kötü günde de ortak bir yaşam kurmayı, sorumluluk almayı ve karşılıklı anlayışı gerektiriyor. Sabır, özveri, sadakat ve sevgi olmadan bu birlikteliği sürdürmek kolay değil.

Elbette ekonomik koşullar ağırlaşıyor, hayat pahalılığı ailelerin omuzlarındaki yükü artırıyor. İnsanların beklentileri yükselirken sorumluluk paylaşımı konusunda aynı duyarlılığın gösterilmemesi de sorunları derinleştirebiliyor. Kişinin maddi imkânlarını aşan bir yaşam kurmaya çalışması, bitmeyen talepler ve karşılıklı anlayışın azalması, evlilikleri çıkmaza sürükleyebiliyor.

Ancak her şeye rağmen boşanmanın bu denli çoğalması ve basit hale gelmesi doğru değildir.

Üstelik boşanmaların adeta moda olduğu Batmanda henüz evlenmemiş gençleri de bu durum etkiliyor. “Ya bizim evliliğimiz de yürümezse, ya biz de boşanırsak?” düşüncesi, evlilik kararı alırken onları kaygılandırıyor.

Oysa mesele yalnızca yeni evliliklerin sona ermesi değil. Yıllarca aynı hayatı paylaşmış, 15-20 yıl birlikte yaşamış, çocuk sahibi olmuş çiftlerin de ayrıldığına tanık oluyoruz. Uzun yılların ardından gelen ayrılıklar, yaşanan sorunların ne kadar derinleşebildiğini gösteriyor.

Bir evliliğin sona ermesi, sadece iki insanın yollarını ayırması anlamına gelmiyor. Her iki tarafın aileleri de bu süreçten etkileniyor. En ağır bedeli ise çoğu zaman çocuklar ödüyor.

Aile içindeki huzursuzluklar, ayrılık süreci ve sonrasında yaşanan belirsizlikler çocukların dünyasında derin izler bırakabiliyor. Bu nedenle evliliklerde yaşanan sorunları görmezden gelmek kadar, boşanmayı her durumda basit bir çözüm olarak görmek de doğru değil.

Önemli olan, evlilik öncesinde sorumlulukların farkında olmak, sorunlar ortaya çıktığında sağlıklı iletişim kurabilmek ve gerektiğinde profesyonel destek almaktan çekinmemektir. Aileleri korumaya yönelik çalışmaların da yalnızca evliliklerin sürmesini değil, aile bireylerinin huzurunu, güvenliğini ve çocukların iyiliğini esas alması gerekiyor.

Unutmayalım ki boşanma hukuken bir işlem olabilir. Ancak geride bıraktığı duygusal, sosyal ve ekonomik sonuçlar hiç de basit değildir.

Batman’da son beş yılda 2 bin 387 çiftin boşanmış olması, yalnızca istatistiklere yazılmış bir rakam olarak görülmemeli. Bu veriler, aile yapımızı, ekonomik koşulları, toplumsal değişimi ve insanlar arasındaki ilişkilere dikkat edilmesi gerektiğini bize hatırlatıyor.