<div>Batman’da birkaç mahallede hâlâ yüzlerce aile şehir içerisinde hayvan besiciliği yapıyor.</div> <div><strong>Bağlar, GAP, Pazaryeri, Huzur, Çamlıca ve Korik Mahallelerinde küçük ve büyükbaş hayvan besleyen yüzlerce aile var.</strong></div> <div>Bu mahallelerde hayvancılık yapılması nedeniyle yüksek oranda bir hayvan gübresi birikintisi oluşuyor.</div> <div>Belki de dünyada bu uygulamanın bir benzeri daha yoktur.</div> <div>Nüfusu 500 bini bulan bir şehrin ortasında hayvancılık yapmak, şehrin işlek caddelerinde hayvan sürülerinin otlatılması sorununun herkes zaten farkındadır. O yüzden bu yazımda buna değinmeyeceğim.</div> <div><strong>Şehir içerisinde hayvancılığın yapıldığı Batman’da, atık olarak görülen bir servetin neden değerlendirilemeyeceğine değineceğim.</strong></div> <div>Bazen cadde ve sokaklarda rastgele atılmış tonlarca hayvan gübresinden fotoğrafladığım bir kareyi sizlerle paylaşarak konunun boyutunu gözler önüne sereceğim.</div> <div>Besicilik yapanlar hayvan gübresini yük ve atık olarak gördükleri için gelişi güzel atıyorlar.</div> <div><strong>Bu atıkların büyük bir kısmını Batman Belediyesi kamyonlarla şehir dışına nakledip katı atık depolama alanına döküyor, bir kısmı da besiciler tarafından sulama kanalına sorumsuzca dökülmektedir.</strong></div> <div><strong></strong></div> <div>Anlayacağınız hayvan gübresi, Batman’da atık olarak görüldüğünden çevreyi kirleten bir unsura dönüşüyor.</div> <div>Oysa hayvan gübresi doğru bir şekilde değerlendirilirse önemli bir kazanç kapısı ve servettir.</div> <div>Her gün şehrimizde çöpe giden yüzlerce ton hayvan gübresi, bir yerde de büyük bir kayıptır.</div> <div>Geri dönüşümle gübre ve enerjiye dönüştürülecek atıklar çöpe gidiyor anlayacağınız.</div> <div>Nasıl mı?</div> <div>Hayvan gübresi birçok şekilde ekonomiye kazandırılabilir.</div> <div><strong>Öncelikle hayvan dışkıları, biyogaz üretimi için potansiyel yenilenebilir bir hammadde olduğu herkesçe bilinmektedir.</strong></div> <div>Yine hayvan gübresinin tarımsal üretimde ciddi manada fayda sağladığı da ortadadır.</div> <div>Hayvan gübresini tezeğe dönüştürerek de kullanmak mümkündür.</div> <div>Türkiye’de ve dünyada hayvan atıklarının geri dönüştürülerek değerlendirilmesiyle ilgili çok sayıda örnek bulunmaktadır.</div> <div><strong>Türkiye’de de birçok yerde çiftliklerde hayvan gübresinden elektrik ve ısı enerjisine dönüştürülecek biyogaz tesisleri mevcuttur.</strong></div> <div>Hollanda’da da birkaç öğrenci, ilginç bir buluşla tezeği tuğla yerine kullanarak ev projesi geliştirdi.</div> <div>Öğrenciler, hayvan gübresini tezek tarzında kurutup içine bazı karışımlar katarak bir yapı malzemesi hâline getirip çiftçilerin gübrelerini geri dönüştürmesi için bir proje geliştirmişlerdir.</div> <div></div> <div><strong>Hayvan gübresinin tarımda kullanılması birçok ülkede ve Türkiye’de bilinen ve yaygın olan bir yöntemdir.</strong></div> <div>Ancak bu sistemin Batman’da sağlıklı işletildiği söylenemez.</div> <div>Toprağa kimyasal gübrelerle zarar vermeden hayvan gübresiyle üretimde verimliliği artırmak mümkündür.</div> <div>Hayvan gübresiyle etkin ve doğru bir yöntemle tarımsal üretimde %50-65 arasında bir verim artışının elde edildiği biliniyor.</div> <div>Bu gerçeklere rağmen hâlâ hayvan gübresinin işe yaramaz bir atık olarak görülmesi tuhaf bir durumdur.</div> <div><strong>Hayvan atıklarını geri dönüştürmek için Batman’da bir plan ve programa ihtiyaç bulunmaktadır.</strong></div> <div>Bu kapsamda öncelikle hayvan gübresinin toplanacağı bir alan oluşturulmalıdır.</div> <div>Bu alanda güneş enerjisi ve biyoenerji elde edilerek, bu enerjiyle de hayvan gübresini hızlıca kurutma ve tezeğe dönüştürme sistemi geliştirilebilir.</div> <div>Bu tesiste kurutularak elde edilen gübre, çiftçiye destek adı altında verilir; tezekler ise yoksullara ücretsiz olarak kömür yerine dağıtılır.</div> <div>Ayrıca hayvan gübresinden çıkan atık su ve balçık da biyoenerjiye dönüştürülebilir.</div> <div>Hollanda örneğinde olduğu gibi yapılarda ısı yalıtım amaçlı malzeme de üretmek mümkündür.</div> <div>Seracılıkta da hayvan gübresinin çok faydalı olduğu bilinmektedir.</div> <div><strong>Hayvan gübresinin dönüştürülmesiyle hem kimyasal içerikli gübrelerden hem de yüksek kükürt içeren kömür kullanımının önüne geçilebilir; hem de doğamız kirlenmez.</strong></div> <div>Hayvan gübresini dönüştürerek, en son teknolojiyle işleyerek sürdürülebilir, yenilenebilir, çevre dostu, kaliteli ve temiz enerji üretiminde örnek şehir Batman olabilir.</div>