Buruk bir Newroz

Ortadoğu ve Asya Halkları için bahar bayramı ve Zalim Dahak’ın baskısından kurtulma günüdür  Newroz.

Çok zorlu bir dönemde, olağan üstü şartlarda kutlanıyor 2023 yılı Newrozu.

50 yıllık bir zaman diliminde bu coğrafyada birçok Newroz kutlamasına tanık oldum.

Her sene 21 Martta kutlanan Newroz bayramının ilk aklımda kalanı 1980’lı yıllar öncesi kutlanan Newroz Bayramıyıdı.

Beşiri ilçesinde henüz ortaokul öğrencisiydik.

Akşam okul çıkışı karanlık basıp etraftaki yüksek dağlarda Newroz ateşi yakılınca biz bir kaç öğrenci bir araya gelip ateş yakmıştık.

Kısa süre sonra askeri cemse önümüzde durarak ateşimizi söndürmüş, bizi gözaltına almak için kovalamıştı.

80 darbesinden sonra 1990 yılına kadar bir daha Newrozların kutlanmasınıa izin verilmedi. Kutlayanlar korsan olarak geceleri sokak aralarında dağlarda ateş yakarak kutladı.

1990’lı yıllardan sonra Batmanda ilk yasal izinli olarak şenlik şeklinde  millet bahçesinin yanındaki statta gerçekleşti Newroz kutlaması.

Sonraki yıllarda da birçok kez resmi izin çıkmadığı için Newrozlar sokak aralarında kutlandı ve olaylar yaşandı.

Anlayacağınız 50 yıllık zaman diliminde ancak 30 Newroz bayramı, şenlik havasında kutlanabildi.

Newroz, Ortadoğu’da geleneksel olarak  kitlesel olarak kutlanan en kalabalık ve coşkulu etkinliklerden biridir.

Bu etkinliğe izin verilebilmesi ve özgür kutlamak hiç kolay yolmadı.

Newroz kutlamalarında onlarca insan hayatını kaybetti , yaralananlar veya gözaltına alınanlar oldu.

Bu yüzden Newroz, Kürtlerin geleneksel, kültürel bir etkinliğinden siyasi bir anlam ve içeriğe büründü.

Siyasi direngenliği sağlayan bir güne dönüştürüldü.

Halen her ne kadar halaylar çekilse eğlenceli hale getirilse de siyasi misyonu daha güçlü olmaktadır. 

Bu sa her  Newrozun geilimli havada geçmesine neden oluyor.

Yani her ne kadar Newrozlar izinli yapılıyorsa da siyaset ve gerilim nedeniyle bir çok kişi bazı kaygılardan ötürü kutlamalara katılamıyor.

Batmanda kutlanan Newroz bayramı yarım asırdır izlediğimiz newrozlardan çok farklıydı.

Geniş güvenlik tedbirleri ve yağmur altında kutlanan Newroz bayramı bu sene matem havasındaydı.

40 Gün önce yaşanan depremden dolayı eğlencesiz olarak kutlanıyordu Newroz.

Davullar ve müzik aletleri ile Newroz alanına girmeye çalışanlar tertip komitesi tarafından engelleniyordu.

Matem havasındaki Newroz alanında bayram havası yoktu.

Deprem ve sel felaketinde yaşamını yitirenler Newroza damgasını vurdu.

Seçim sürecine de denk gelen  Newroz, bu yüzden siyasi amaçlara pek bir katkı sunmadı.

HDP ve Yeşiller Sol Parti bayrakları ile donatılmıştı alan.

Yağmura rağmen 10 bin dolayında insan alanı terk etmedi.

Bu sene siyasi mesaj ve sloganlar olmayınca gerilim de pek yaşanmadı.

2023 Newrozu diğer Newrozlardan farklı olaysız ve buruk geçti.