NİŞAN BOZULUNCA HEDİYELERİN İADESİ

Nişanın Bozulması Nedeniyle Hediyelerin İadesi ve Tazminat

Bilindiği üzere, nişanlanma ilişkisi her zaman evlilikle sonuçlanmamaktadır.

Nişanın bozulması nedeni ile taraflar ve aileleri maddi ve manevi zarara uğramaktadır.

Bu sebeple nişanın bozulması halinde hediyelerin iadesi ve maddi-manevi tazminat davaları Medeni Kanunumuzda düzenlenmiştir.

Kanunda hediyelerin iadesi;

“Nişanlılık evlenme dışındaki bir sebeple sona ererse, nişanlıların birbirlerine veya ana ve babanın ya da onlar gibi davrananların, diğer nişanlıya vermiş oldukları alışılmışın dışındaki hediyeler, verenler tarafından          geri istenebilir.

Hediye aynen veya mislen geri verilemiyorsa, sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır” şeklinde düzenlenmiştir.

Maddede de belirtildiği üzere, hediyelerin iadesinin talep edilebilmesi için tarafların kusurlu olup olmaması dikkate alınmamıştır.

Geri verilecek hediyelere nişan yüzükleri, başlık adı altında verilen paralar, takılar, ev, araba, yazlık gibi alışılmışın dışında olan eşyalar girmektedir.

Bu eşyalar yalnızca hediyeyi veren tarafından iade alınabilecektir.

Nişanın bozulması sebebiyle maddi tazminat ise,

“Nişanlılardan biri haklı bir sebep olmaksızın nişanı bozduğu veya nişan taraflardan birine yükletilebilen bir sebeple bozulduğu takdirde; kusuru olan taraf, diğerine dürüstlük kuralları çerçevesinde ve evlenme amacıyla yaptığı harcamalar ve katlandığı maddi fedakârlıklar karşılığında uygun bir tazminat vermekle yükümlüdür.

Aynı kural nişan giderleri hakkında da uygulanır.

“Tazminat istemeye hakkı olan tarafın ana ve babası veya onlar gibi davranan kimseler de, aynı koşullar altında yaptıkları harcamalar için uygun bir tazminat isteyebilirler” şeklinde düzenlenmiştir.

Görüldüğü üzere, maddi tazminat talep edilebilmesinin öncelikli şartı, nişanın haklı bir sebep olmaksızın ya da diğer nişanlıya yüklenebilecek bir sebeple bozulmasıdır.

Maddi tazminatı kusursuz taraf, nişanın bozulmasında kusuru olan taraftan isteyecektir. Burada istenebilecek zarar ise, tarafın nişanlanmamış olsaydı uğramamış olacağı parasal zarardır.

Evliliğin kurulacağına güvenilerek bir ev kiralamak,  ev eşyası satın almak, davetiye bastırmak,  evlenecek kızın buna güvenerek işinden ayrılması ya da bir iş teklifini reddetmesi nedeniyle uğranılan kayıplar örnek olarak gösterilebilir.

Kanunda son olarak manevi tazminat,

“Nişanın bozulması yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer taraftan manevi tazminat olarak uygun miktarda bir para ödenmesini isteyebilir” şeklinde hüküm altına alınmıştır.

Hediyelerin iadesi ve maddi tazminat davasından farklı olarak manevi tazminat davası yalnızca nişanlılar tarafından açılır.

Anne baba veya onlar gibi davrananların bu davayı açması mümkün değildir.

Nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.